a cappella

a cappella [wł.], w stylu muzyki przeznaczonej dla kaplicy; ponieważ mała kaplica nie mogła pomieścić na chórze wielu wykonawców, dlatego pierwotnie ustawiano tam tylko samych śpiewaków bez instrumentów, które w liturgicznej muzyce nie brały udziału; stąd więc a cappella oznacza chór wokalny męski lub mieszany, czyli śpiew wielogłosowy bez towarzyszenia instrumentów. Rozkwit tego stylu w muzyce kościelnej przypada na połowę XVI w.; idealnymi reprezentantami jego są: Josquin des Pres, G. P. Palestrina, u nas Wacław z Szamotuł; styl ten wymaga niezmiernie czystej intonacji, traktowania głosów wg ścisłych zasad kontrapunktu wokalnego, prowadzenia głosów, o ile możności, diatonicznie bez gwałtownych skoków i unikania chromatycznych interwałów jako trudnych do intonacji; stąd pochodzi rys surowej powagi w kompozycjach kościelnych a cappella; w świeckiej muzyce chóralnej styl a cappella nie podlega tak ścisłym ograniczeniom. Zob. też: kapela.