akcydencje

akcydencje [łac.], znaki przypadkowe chromatyczne, a więc podwyższające dźwięki: krzyżyk  i podwójny krzyżyk, obniżające dźwięk: bemol i podwójny bemol; oraz znak przywracający dźwięk pierwotnej wysokości, a więc: kasownik. Nazwa akcydencje pochodzi stąd, że występują one od przypadku do przypadku w melodii diatonicznej, zmieniając chromatycznie, czyli o półton, niektóre jej dźwięki; muzyka dawnych wieków notowała bardzo oszczędnie a., wskutek czego transkrypcja kompozycji mensuralnych (mensuralna muzyka) z XV czy XVI w. na notację dzisiejszą powoduje nieraz wielkie trudności; nie umieszczano w kadencji podwyższenia nad nutą przedostatnią, gdyż rozumiało się samo przez się, że trzeba ją podwyższyć jako dźwięk prowadzący, czyli tzw. ->subsemitonium modi; również nie notowano obniżenia w kwarcie zwiększonej, gdyż krok trytonu był w muzyce wokalnej zakazany jako ->diabolus in musica, dlatego każdy śpiewak sam obniżał tę kwartę, zamieniając ją na kwartę czystą. Zob też: falsa musica.