Muzyka – Poezja śpiewana
kuba allemande [fr.], Staroniemiecki, taniec, występuje w dwóch formach:
1) jako poważny, kroczony lub chodzony w takcie parzystym na 4; w XVII w. postawiony na czele suity jako intrada, zatracił z czasem cechy tańca, a stał się uroczystym wstępem do …
alleluja, hallelujah [hebr.], część liturgicznych śpiewów {pozamszalnych i} mszalnych de tempore; nie ma jej w mszach żałobnych czyli w Requiem oraz w mszach okresu wielkopostnego od Septuagesimy do Wielkiej Soboty; wówczas zamiast alleluja wykonuje się pokutny psalm zw. Tractus. …
allegro [wł.], 1) dosłownie: wesoło, pogodnie; w dalszym znaczeniu określenie żywego i szybkiego tempa; zasadniczo nie ma w sobie nic wesołego, chyba że się zaznaczy to osobnym dodatkiem: allegro giocoso, często dodaje się inne jeszcze określenia, jak allegro vivace, …
Allegri Gregorio (1582—1652), jeden z głównych przedstawicieli stylu Palestrinowskiego, tj. wielogłosowej muzyki kościelnej a cappella, czyli tzw. „szkoły rzymskiej “; A. zawdzięcza swą sławę głównie kompozycji, która zdobyła legendarny rozgłos, było to 9-głosowe Miserere na dwa chóry, wykonywane …
allargando [wł.], coraz wolniej; to samo, co -rallentando lub ->ritardando.
allegretto [wł.], tempo pośrednie między ->allegro i ->andante, a więc ani za szybkie, ani za wolne.…
alla danza tedęsca [wł.], na sposób dawnego tańca niemieckiego, zwykle chłopskiego -> Landlera, w takcie na 3/8. Zob. też: allemande.
alla marcia [wł.], na sposób ->marsza.
alla Polacca [wł.], kompozycja o charakterze poloneza, zazwyczaj zbudowana w formie ->ronda; a. …
alla breve [wł.], takt parzysty o szybkim tempie; nazwa jego pochodzi stąd, że jednostką miary była tu dawna nuta ->brevis, a więc jest to takt zbudowany wg tej nuty; później zamiast nuty brevis, za jednostkę miary wzięto półnutę, …
alikwoty [łac. aliquot = wielokrotność], {tony harmoniczne, zawarte w dźwięku tony składowe, których częstotliwości są do siebie w stosunkach kolejnych liczb całkowitych jak 1:2:3:4:5:6 itd.: Drgania alikwot są wielokrotnościami częstotliwości drgań pierwszego tonu harmonicznego, który decyduje o wysokości dźwięku.} …
Albertini Gioacchino, (1751—1812), kompozytor wł., dyrektor orkiestry nadwornej w Nieświeżu u ks. Radziwiłła, a od 1784 u króla Stanisława Augusta; w Polsce przebywał do 1804; potem wrócił do Rzymu, gdzie mieszkał do końca życia. Z licznych jego oper …
Alberti Domenico, (1710—40), kompozytor wenecki, przedstawiciel wczesnej sonaty z epoki rokokowej; cechą tej sonaty jest najprostsza budowa homofoniczna, oparta na basie złożonym z łamanych akordów, czyli rozłożonych trój dźwięków; ten charakterystyczny akompaniament nazwano „basem Albertiego“.…